PAYLAŞ


1959 yılında Maraşın Elbistan ilçesine bağlı Ağcaşar köyünde dünyaya geldi. Asıl adı Haci Kırılmaz olan Maraşlı sazband, uzun yıllar topoğraflık mesleğini yaptı. İngilterede yaşıyor. iki oğlu ile birlikte hala Londrada bir işletmede çalışıyor. Nurhak Dağına sevdasıyla biliniyor… Bu çalışmamızda yeri geldikçe Ondan ‘Nurhaklı Ozan Mihmani’ adıyla, sıklıkla söz edeceğiz.


”Nerede Nurhak dağı karın boranın / Ne gelen var ne de soranın”  diyor. Mihmani;… Hakkında fikir edinebilecegimiz bir kaynağa ulaşamıyoruz malesef;… Bunu da, yaptığımız çalışmayı önemli kılan, bir başka emare olarak not alıyoruz… (20.03.2017)


Ertesi gün sosyal medya aracılığıyla ulaştık ‘Nurhaklı’ Ozan Mihmani‘ye… İngilterede evinde tek başına olduğunu anlıyoruz… Karşımızda yaşının olgun çağlarını yaşayan, bir sazbad var.  Londra’da çocuklarıyla bir işletmeleri olduğunu öğreniyoruz. Maraşlılar’ın büyük bir diasporası olduğunu biliyoruz İngilterede. binlerce gurbet evi…

‘Yoksul bir toplumun, daha doğrusu, doğada yaşayan bir toplumun çocuğuyum. Nurhak dağları, Ağcaşar, Malap, Buttan, Zillihan etraftaki tüm köylerin yurduydu. Hayvanlar yaylalarda aşağıdan yukarıya bir bütün yaşam akardı. Nurhak tüm insanlara ekmek verirdi. Şimdi ekonomik bir sıkıntım yok burada, fakat ruhumuzun yeşerdiği o öz yaşamdan uzak, doğamdan kopuk hissediyorum kendimi. Ozan Şah Sultan’a bana lirik şiir ve geleneksel formdan, motiflerden dolayı, bazen ‘halaycı bunlar’ dediklerini duyuyorum.”

Halk bilimi ne diyor acaba, merak adiyoruz… merak ediyoruz çünkü beni tüm gündür sıkan; Nurhaklı köylümüz Mihmani’yi nasıl oldu da bu güne kadar duymamıştım…

Arka arkaya sıralıyorum sorularımı ve öğreniyorum ki; Mihmani benim babam gibi, uzun yıllar topoğraflık mesleğini yapmış. ‘Maraşın gurbetçisi’ meşhurdur. Dünyanın dört tarafına işçi götürülür. Alarko, Tekfen, inka gibi dev firmalara öeşitli departmanlarla işçi gönderilir.
İşte bu meşhur kapital yolunda Maraşlı on binlerce Kürt Alevisi ‘hizmet’ vermiş vermektedir…
Maraş Elbistanın bu Kürt Alevi köylerinde ayrıca memleketin tüm inşaatını (barajlar, yollar, kanallar) ve dünyanın akıl almaz şantiyelerinde yetenek isteyen bir çok projeyi yürütmüş  topoğraflar vardır. Sazbandlar gibi çokturlar ve efsane gibi hikayeleri anlatılır. Başka bir yazının konusu diye not alıp geçiyoruz… İlginc olan şu idi; ‘Topoğraflıkta ustanız kimdi’ diye sorduğumda; ‘Afşin Ağcaşarından Hüseyin Güzel idi.’ Cevabını almam oldu. Neden derseniz, gündüz sohbet ettiğim diğer sazbandımız Ağcaşarlı Mihmani bizi köylüsü Ali Güzele yollamış idi, henüz gitmedik; olasılıkla Nurhaklı Mihmaninin ustası Hüseyin Güzelin akrabasıdır….
Nurhak ekmeğimizi veren yaşam alanımızdı demişti; ”hak ve nur’ çıkışlı, bir tanrısallık’ taşır doğalında bu” diye ekliyor Ozan; …
Gözümde, binlerce insanıyla koca Nurhak canlandı. Çok değil 1940-50 dramaturjik olarak gitmek mümkün; dün gibi … Bir ‘lirik’ ve destan penceresi açıyor bize Nurhaklı Mihmani; bölgede ismi bilinen eski saygıdeğer isimlerden ‘Ûsi Bîre’ nin bir ‘seceresi’ vardı diyor. yani destancılar gibi, dengbejler gibi, eskiden beri gelen, sözlü gelenek ile aktarılan bir önemli ezgiden ve şiirden bahs ediyoruz. Nurhaktan bize kalma bir lirik bu ve Mihmani 17. yüz yıla kadar iniyor. Usi Bre’nin bir kıtasını aktardığı şiiri icazetle ‘genişlettim o tek kıtayı, bir bahar sabahı, Nurhak dağındaki yaşamın resmi gibi…’ diyor, Mihmani. Ayrıca ilaçlar, merhemler ve doktor yaşlılarından veanlatıcılardan; bir çok eski masal destan ve hikayeden bahs ediyor… Nurhak dağlarının şifalı otlarını merak, edip tamamını okuyoruz şiirin; Harika…
Nurhaklı Mihmani‘nin bizimle paylaştığı lirik şiiri şöyle;

NURHAK DAĞI
NURHAK DAĞDA ÇAĞŞIR OLSAM
LELE GELİN GELİR BENİ BİÇERMİSİN
SENİ BANA VERMİYORLAR
GELİN BENİM İLE KAÇARMISIN

ORUNANMI MORUNANMI
GELİN ALTINLARIN KORUNANMI
SENİ BANA VERMİYORLAR
KAÇIRAYIM SENİ ZORUNANMI

NURHAK DAĞIN ÜSTÜ KAYA
GELİN ÇIKILMIYOR YAYA
SENİN ANNEYİN YÜZÜNDE
SEVEMEDİM SENİ DOYA DOYA

(NAKARAT)

NURHAK DAĞIN ETEĞİNE
NAZLI YAR AKLIMDA YİNE
ZALİM ANNEYİN YÜZÜNDA
YATAMADIM YAR SİNE SİNE

ORUNANMI MORUNANMI
GELİN ALTINLARIN KORUNANMI
SENİ BANA VERMİYORLAR
KAÇIRAYIM SENİ ZORUNANMI /Nurhaklı Mihmani

Api Hallac‘tan dinlediğimiz ve ‘Karışma’ albümüne aktardığımız Kurmancı lirik, ‘Berivane’ geldi aklıma…
El ele el hakka
dedik erenlere; Aynı köyden (Nurhak Ağcaşar) Ali Yumuşak diyor. Almanyada yaşıyor. Mutlaka tanımalı uğramalısınız…

”Annemin Kürtçe dilli çok eserleri var. Annem Zillihandan Kuro‘nun kızı. Babam curra çalardı. Dedem de iyi curra çalarmış… Eskiden beri köyde saz çalan vardı”; örneğin İbrahimin (Kırılmaz) babası, yani ağabeyim.”…

Dostumuz akademisyen sazbanzlarımızdan sevgili İbrahm Kırılmaz, Mihmaninin yiğeni olurmuş. Sormadan edemedim (bihaberiz); şimdilerde Londra‘da bağlama dersleri verdiğini Ozan Nurhaklı Mihmaniden duyuyoruz.  uzun uzun tanıştıktan sonra Mihmani ile Nurhak şiirlerini derlemek ve bu çalışmaya aktarmak üzerine sözleşiyoruz; Biyografisi ve çalışmaları ayrıca bize ileteciği duymak sevindiriyor bizi. 
Böyle yola çıktık Nurhaklara doğru sohbetimizde Nurhaklı Ozan Mihmani; kendi kaleminden şöyle aktarıyor;…

7-8 yaşlarımda iken evde bir tane curramız vardı. Çalındığını görmüş duymuş olmalıyım ki, annem uyku arasında elimi göğsüme mızrap edip ezgiler mırıldandığımı anlanlatırdı.
Evliğimi ise yine bizim köyden Hüseyin Çelik’in kızı eşim Meryem’i kaçırarak yaptım. İki oğlumuz oldu. Şimdi biri evli artık, 3 de torunumuz var.
Hayat serüvenim içerisinde halk kültürü açısından işlenebilecek onlarca yaşanmış hikayem vardır sanıyorum. Suudi Arabistan, Libya ve Türkiye’nin değişik bölgelerinde çalıştım. Farklı kültürlerden insanlar tanıdım. Memleketimde, Afşin Elbistan‘da da 6 yıl çalıştım.

Özellikle dost sohbetlerinde, oda muhabbetlerinde, bilgili, birikimli insanlarla olmaktan büyük haz alır, onlardan feyz alır dünyayı insanları tanımaya çalışırdım. Ozanlık serüvenimde bu dem ve cemlerin büyük etkisi vardır.
Mahzuni Şerif hep feyiz aldığım 21. yüz yılın ozanlarındandır. Aynı zamanda ben, Mahzuni’nin ozanlığın da ötesinde bir bilim insanı sayıyorum, halk bilimcisi bana göre.
Yakın köylüm Şah Sultan‘ın Kürtçe kılamlarından çok etkilenir, haz alırdım o yüreği büyük insanın. Ayrıca Büyük ozan Pir Sultan Abdal‘ın ve Ulu ozanların deyişleri ve ilgili kitapçıkla tanışmış vr uzun süre hemhal olmuştum.  80’li yıllardan sonra bu deyişlerin bir çoğunu, Arif Sağ hoca derledi, besteledi ve topluma paylaştı. İçerisinden geldiğim kültürel floranın dünyada eşi benzeri yoktur; tabii ki böyle bir kültürün içerisinde olmaktan dolayı kendimi çok şanslı hissediyorum.
Kemalete giden yolda erdemlilik ve pişmek ile felsefik anlamda mükemmel insana doğru varan bir olgunlaşma barındırır kültürümüz. Hak’kın ademde tecelli ettiğini bilen ve musahiplik kurumuyla birliğe işaret eden bir yoldur bu.”  (23.03.2017)


Nurhaklı Ozan Mihmani’nin kaydettiği güncel bir facebook paylaşım videosu ve ‘Gel bana bir türkü söyle’ adlı eserinin sözleri ekliyoruz notlarımıza…

Gel bana bir türkü söyle
Yine bu gün kederdeyim
Deli gönlümü hoş eyle
Yine bu gün efkardayım

Türküler aşkı anlatır
Şiir olur satır satır
Dostu yari hatırlatır
Yine bu gün efkardayım

Türküler sevdamız bizim
İçinde var sevinç hüzün
Ben söylerim çalar sazım
Yine bu gün efkardayım

Der Mihmani budur özüm
Türkü olur her bir sözüm
Söylerken çıkar avazım
Yine bu gün efkardayım

 

2 YORUMLAR

  1. […] Dostumuz akademisyen sazbanzlarımızdan sevgili İbrahm Kırılmaz, Mihmaninin yiğeni olurmuş. Sormadan edemedim (bihaberiz); şimdilerde Londra‘da bağlama dersleri verdiğini Ozan Nurhaklı Mihmaniden duyuyoruz.  uzun uzun tanıştıktan sonra Mihmani ile Nurhak şiirlerini derlemek ve bu çalışmaya aktarmak üzerine sözleşiyoruz; Biyografisi ve çalışmaları ayrıca bize ileteciği duymak sevindiriyor bizi.  Böyle yola çıktık Nurhaklara doğru sohbetimizde Nurhaklı Ozan Mihmani; kendi kaleminden şöyle aktarıyor;… (Ayrıca geniş biyografisi ve çalışmalarını bu adreste paylaşacagız: Nurhaklı Mihmani ) […]

BİR CEVAP BIRAK

Please enter your comment!
Please enter your name here